Ο Γιώργος Κισσανδράκης και ο Βασίλης Σαφός γνωρίστηκαν στη δραματική σχολή του Ωδείου Αθηνών. Ασχολούνται ενεργά με το θέατρο  τα τελευταία τέσσερα με πέντε χρόνια και έχουν συνεργαστεί στις παραστάσεις «Holy Beat» στο BIOS και  «Πανούκλα», στα πλαίσια του φεστιβάλ της Πειραματικής Σκηνής του Εθνικού με θέμα τον ελληνικό εμφύλιο πόλεμο. Κοινός παρανομαστής η αγάπη τους για το θέατρο. Στις 16 Μαρτίου 2017 συνεργάζονται ξανά συμμετέχοντας στην παράσταση «Το γελοίο σκότος», ένα έργο του Βόλφραμ Λοτς, σε σκηνοθεσία Κατερίνας Γιαννοπούλου και μετάφραση – δραματουργία Γρηγόρη Λιακόπουλου, που παρουσιάζεται για πρώτη φορά στην Ελλάδα, στην Πειραματική Σκηνή -1, του Εθνικού Θεάτρου.

Σε συνάντηση που είχαμε, ο Βασίλης Σαφός και ο Γιώργος Κισσανδράκης μας μίλησαν για τη νέα παράσταση, που κάνει πρεμιέρα σήμερα:

«Ο Βόλφραμ Λοτς (Wolfram Lotz) είναι ένας γερμανός συγγραφέας, ο οποίος έγραψε «Το γελοίο σκότος» (Die lächerliche Finsternis), για το γερμανικό ραδιόφωνο. Το ραδιοφωνικό αυτό έργο βασίζεται στο βιβλίο του Τζόζεφ Κόνραντ «Η καρδιά του σκότους» και είναι επηρεασμένο από την ταινία του Φράνσις Φορντ Κόπολα, «Αποκάλυψη τώρα».

Θα λέγαμε ότι μιμείται τη γλώσσα του βιβλίου και της ταινίας, αλλά ταυτόχρονα ο Λοτς γράφει ένα έργο με δική του δομή και με μια τάση να γελοιοποιήσει τα γεγονότα. Παρ’όλα αυτά διατηρεί τα υπαρξιακά θέματα που αναπτύσσονται και στην ταινία και στο μυθιστόρημα.

Στην ιστορία, δυο στρατιώτες πηγαίνουν στα δάση του Αφγανιστάν κι έρχονται αντιμέτωποι με το ξένο, το ανοίκειο και κάπως έτσι διατρέχουν μέσα από εκεί όλους τους πολέμους της σύγχρονης ιστορίας. Αυτό που ανακαλύψαμε εμείς μελετώντας το έργο είναι ότι το κομβικό σημείο όλων αυτών είναι ο Ψυχρός Πόλεμος. Μέσα από μια ιστορία, που δίνεται υπό τη μορφή παρωδίας, γίνεται ξεκάθαρο, ότι η ιστορία επαναλαμβάνεται, όχι με τη μορφή τραγωδίας, αλλά με τη μορφή φάρσας.

Τα θέματα που θίγει έχουν να κάνουν με τον ανθρώπινο ψυχισμό. Το μήνυμα που περνάει το έργο είναι ότι δεν θέλουμε να αλλάξουμε. Δεν θέλουμε να επικοινωνήσουμε με το ξένο, δε μας αφορά ο,τιδήποτε δεν σχετίζεται με τον εαυτό μας και τα δικά μας θέματα και δεν κοιτάμε γύρω μας να δούμε τι συμβαίνει».

Σας επηρέασε η θεματολογία του έργου;

«Αυτό συνέβηκε αναπόφευκτα, καθώς η δουλειά του ηθοποιού είναι πολύ προσωπική, όπως κι αν το προσεγγίζει ο καθένας. Δεν είναι πράγματα που δεν τα γνωρίζαμε, αλλά αυτό που είχες στο μυαλό σου έγινε πιο ξεκάθαρο. Μακάρι μέσα από τέτοια μηνύματα να αλλάζουμε τόσο εμείς όσο και οι θεατές. Βέβαια αν μπορούμε να θεωρήσουμε ότι η παράσταση προτρέπει για μια αλλαγή, πρέπει να έχουμε υπόψη ότι αυτό αφορά το μεγάλο όλο, την ανθρωπότητα. Το έργο συμπεραίνει ότι δεν μπορείς να έρθεις στη θέση του άλλου, αλλά τουλάχιστον μπορείς να ακούσεις! Να ακούς τον άλλο, να τον βλέπεις, να μην έχεις συνεχώς την προσοχή σου στραμμένη στον εαυτό σου.

Το θέμα των διαπροσωπικών σχέσεων αναπτύσσεται μέσα από την αναγκαστική σχέση που χτίζει το κεντρικό δίδυμο του έργου. Πόσο συναντιέται πραγματικά ο άνθρωπος με έναν άλλον άνθρωπο; Το έργο καταλήγει στο ίσως… Ακούγεται στην παράσταση η φράση: «Πιστεύω ότι καταφέραμε να καταλάβουμε λίγο ο ένας τον άλλο», όμως η απάντηση είναι «Ίσως».

 

 

Πώς ήταν η εμπειρία σας από την Πειραματική Σκηνή;

«Η Πειραματική Σκηνή-1 δίνει μια σημαντική ευκαιρία σε νέες ομάδες να κάνουν παραστάσεις έχοντας πίσω τους μια παραγωγή και μια υποστήριξη. Αυτό ενισχύεται και με τα φεστιβάλ που διοργανώνει. Πέρσι το φεστιβάλ είχε θέμα τον Εμφύλιο, φέτος το θέμα είναι το «Εφτά χρόνια φαγούρα: ο έρωτας στα χρόνια του μνημονίου». Οι καλλιτεχνικοί διευθυντές της Πειραματικής, ο Ανέστης Αζάς και ο Πρόδρομος Τσινικόρης  είναι άνθρωποι που ενδιαφέρονται, ήρθαν στις πρόβες μας και πάντα εξετάζουν τις προτάσεις των νέων ομάδων».

Πώς ετοιμάστηκε η παράσταση «Το γελοίο σκότος»;

«O συγγραφέας του έργου έχει σαν οδηγία προς τον εκάστοτε σκηνοθέτη, ότι είναι προαπαιτούμενο να «αλλάξεις» το έργο, να βάλεις δηλαδή τον εαυτό σου μέσα σε αυτό, να προσθέσεις ή να αφαιρέσεις πράγματα. Εμείς προσθέσαμε ένα ποίημα του Έλιοτ και ο Γρηγόρης Λιακόπουλος έχει γράψει κάποια κείμενα. Θα ακούσετε πρωτότυπη μουσική του Πάνου Τσεκούρα και της Νεφέλης Σταματογιαννοπούλου, καθώς και γνωστά τραγούδια «πειραγμένα». Στο έργο οι αντιήρωες βυθίζονται ολοένα και περισσότερο στο σκοτάδι. Προσπαθήσαμε να το αποδώσουμε με ένα τρόπο άμεσο, καθαρό και ανάλαφρο. Πολλές φορές η ελαφράδα υπογραμμίζει την σκληρότητα ενός θέματος».

Εσείς αντιμετωπίζετε την καθημερινότητα με ανάλαφρη διάθεση;

«Προσπαθούμε να βλέπουμε τα θετικά μιας κατάστασης, αλλιώς δεν επιβιώνεις. Παίζει ρόλο βέβαια κάθε φορά ο βαθμός εμπλοκής σε ένα θέμα. Ο Γιόζεφ Ροθ έχει πει, ότι «όταν έρχεται μια μεγάλη καταστροφή, καταλήγεις να την αγαπάς, γιατί σου υπενθυμίζει πως όλα τα προβλήματα που αντιμετώπιζες μέχρι εκείνη την στιγμή, δεν ήταν τίποτα». Ευχόμαστε να μην έρθει ποτέ αυτή η τεράστια καταστροφή. Σε μια δύσκολη στιγμή βοηθάει πολύ το να σκέφτεσαι, ότι τα πράγματα θα μπορούσαν να είναι απείρως χειρότερα. Βλέπεις ότι υπάρχουν άνθρωποι που υποφέρουν από την στιγμή που γεννιούνται και ότι εσύ δεν συγκαταλέγεσαι σε αυτούς, επομένως είσαι τυχερός και οφείλεις να κάνεις ό, τι καλύτερο μπορείς».

Το θέατρο σας δίνει την δύναμη να συμπεριφέρεστε με τέτοια διάθεση;

«Μπορεί να συμβαίνει και το ανάποδο. Το θέατρο είναι ένας μικρόκοσμος, όπου καταλήγουν τα «τεράστια» προβλήματά σου να αποδεικνύονται ψεύτικα. Ακόμη κι αν δεν εκπληρωθεί η μεγάλη φιλοδοξία σου, συνειδητοποιείς ότι δεν θα πεθάνει κάποιος άνθρωπος! Είναι σημαντικό να αποστασιοποιείσαι από τον μικρόκοσμό σου και να βρίσκεσαι σε σύνδεση με αυτό που συμβαίνει στον κόσμο. Είναι κάτι που πρέπει να το υπενθυμίζεις συνεχώς στον εαυτό σου»

Ο Βασίλης και ο Γιώργος ανήκουν στη νέα γενιά ηθοποιών με ταλέντο. Το γεγονός ότι έχουν κάνει το όνειρό τους επάγγελμα, όσο δύσκολες κι αν είναι οι συνθήκες, τους είναι αρκετό. «Τι πιο ωραίο από το να είναι το επάγγελμά σου ένα συνεχές παιχνίδι;», μου λένε. Όσες απογοητεύσεις κι αν συναντήσουν στο διάβα τους πάντοτε παίρνουν δύναμη από τους πιο έμπειρους και με μακρά πορεία στο χώρο συναδέλφους τους, που συνεχίζουν να κάνουν θέατρο με το ίδιο πάθος και μεράκι. Ποιο άλλο όνειρο κυνηγούν; Tα ταξίδια, παντός καιρού, χωρίς σύνορα. Την ευτυχία και την πληρότητα, όπως άλλωστε όλοι μας. Και συνοψίζουν τα πάντα σε μία μόνο λέξη: την γενναιοδωρία. Κλείνουμε την όμορφη κουβέντα μας με αυτή την φράση τους, αναμένοντας να τους δούμε επί σκηνής: «Η γενναιοδωρία είναι η λέξη κλειδί για την ανθρωπότητα».

Ποιους χαρακτήρες υποδύονται ο Γιώργος και ο Βασίλης…σας αφήνουμε να το ανακαλύψετε μόνοι σας παρακολουθώντας από σήμερα, 16 Μαρτίου, την παράσταση, «Το γελοίο σκότος», στην Πειραματική.

Συνέντευξη: Ντίμη Θεοδωράκη

 

Πληροφορίες για την παράσταση:

The horror! The horror!”

Δύο στρατιώτες, μία επικίνδυνη αποστολή στα τροπικά δάση του Αφγανιστάν, δύο  Σομαλοί πειρατές, ένα Ιταλός κυανόκρανος, ένας Σέρβος ιθαγενής, ένας ιδιόρρυθμος πάστορας, ένας παπαγάλος που λέει τις ειδήσεις, ένας μυστηριώδης αντισυνταγματάρχης που αυτομόλησε στη ζούγκλα, ένας συγγραφέας ραδιοφωνικού έργου σε απόγνωση.

Βασισμένο στην Καρδιά του Σκότους του Τζόζεφ Κόνραντ και στο Αποκάλυψη Τώρα του Φράνσις Φορντ Κόπολα, το Γελοίο Σκότος εξερευνά την αντίληψη των Ευρωπαίων σχετικά με το «ξένο», ασκεί κριτική στον οικονομικό και στρατιωτικό επεκτατισμό, και συνδυάζει την παρωδία με την υπαρξιακή αγωνία του μυθιστορήματος.

Βραβευμένο ως το καλύτερο γερμανόφωνο έργο του 2015 από το περιοδικό Theater heute και από την επιτροπή των βραβείων Nestroy.

Συντελεστές:

Σκηνοθεσία: Κατερίνα Γιαννοπούλου

Μετάφραση-Δραματουργία: Γρηγόρης Λιακόπουλος

Σκηνικά-Κοστούμια: Νίκη Ψυχογιού

Επιμέλεια κίνησης: Νάντη Γώγουλου

Φωτισμοί: Χριστίνα Θανάσουλα

Μουσική σύνθεση: Νεφέλη Σταματογιαννοπούλου, Πάνος Τσεκούρας

Βοηθός σκηνοθέτη: Μαρία Νικητοπούλου

Διανομή: Γιώργος Κισσανδράκης, Μάριος Παναγιώτου, Γωγώ Παπαϊωάννου, Βασίλης Σαφός

Φωτογράφος παράστασης: Κάρολ Τζάρεκ

 

Από: Πέμπτη, 16.03.2017 – Έως: Κυριακή, 09.04.2017

Τετ., Πέμ., Παρ., Σάβ., Κυρ. στις 21:00

Εθνικό Θέατρο – Πειραματική Σκηνή -1, Πανεπιστημίου 48, Αθήνα

Eισιτήρια:

10 ευρώ | 5 ευρώ για ανέργους

Τηλ.: 210.3305074, 210.7234567 (με πιστωτική κάρτα)

https://www.n-t.gr/el/experimentalstage/events/theridiculousdarkness