Γκάρι Όλντμαν ως  Stansfield στο LEON (1994)

O Gary Oldman ανήκει σ’ εκείνο το ιδιαίτερο είδος ερμηνευτών ρόλων, που έχουν εμπλακεί περισσότερο με τους απατεώνες παρά με τους ρόλους ηρώων.

Αυτός μπορεί να είναι ένας λόγος για τον οποίο είχε λάβει μόνο μία υποψηφιότητα για Όσκαρ. Με την εμφάνισή του, ως Ουίνστον Τσόρτσιλ στην ταινία “Η πιο σκοτεινή ώρα”, είναι ώρα αυτό ν’ αλλάξει.

Ο 59χρονος Βρετανός κέρδισε ήδη τη Χρυσή Σφαίρα Α’ Ανδρικού Ρόλου κι ένα Sag (screen actors guild) για την ερμηνεία του στο ρόλο του Τσόρτσιλ και είναι επίσης υποψήφιος για Όσκαρ Α’ Ανδρικού Ρόλου στα BAFTA (EE British Academy Film Awards 2018).

Συχνά λέγεται ότι ένα Όσκαρ για τον Γκάρι Όλντμαν είναι εκπρόθεσμο. Το ευρύ φάσμα των αξιομνημόνευτων παραστάσεων και οι απομιμήσεις του γνωστών προσώπων της σύγχρονης ιστορίας είναι ανάλογο του διαμετρήματος μιας ηθοποιού, όπως η Meryl Streep.

Ο Γκάρι Όλντμαν ως  Sid Vicious στο SID & NANCY (1986)

Όμως, ο Γκάρι Όλντμαν ήταν από την αρχή ένας Αntistar και αναλάμβανε να υποδυθεί ως πασπαρτού ηθοποιός, επικίνδυνους και τρελούς «Απροσάρμοστους». Τον είδαμε ως Lee Harvey Oswald (JFK, το 1991 από τον Oliver Stone), ως Sid Vicious (Sid & Nancy) και ως Δράκουλα (στην ταινία του Bram Stoker). Με αυτό το ρεπερτόριο αφήνει πίσω του ως ηθοποιός ένα διεισδυτικό άρωμα που δεν εξατμίζεται, αλλά δεν αποτελεί  πρότυπο για τη νεολαία. Γι’ αυτό το λόγο τα αγάλματα των Oscar τα κρατούν πάντα στα χέρια τους «Οι Καλοί» ή οι Make-Up Artists που μεταμόρφωσαν τον Όλντμαν σε έναν υπέργηρο άνδρα που διψάει για αίμα, τον Δράκουλα. Οι Make-Up Artists  δημιούργησαν αυτό το περίφημο χτένισμα των άσπρων μαλλιών σε στυλ κεράτων, το οποίο μόνο ένας τύπος τόσο χαρισματικός, όπως αυτός ο Βρετανός, ήταν ικανός να φορέσει και να το υποστηρίξει χωρίς τον παραμικρό κίνδυνο γελοιοποίησης.                        

Η καριέρα του ήταν από την αρχή αρκετά πλούσια. Ο Λονδρέζος Γκάρι, που γεννήθηκε το 1958, σε αντίθεση με πολλούς σημερινούς Βρετανούς αστέρες  προέρχεται από το επισφαλές περιβάλλον της εργατικής τάξης (στο σκηνοθετικό του ντεμπούτο NIL BY MOUTH το 1997 παρουσίασε την ζωή του στα νιάτα του) και στην ηλικία των 16 ετών δούλεψε ως εργάτης σε διάφορες δουλειές και κατάφερε, αν και απέτυχε να εισαχθεί σε μια καλή θεατρική ακαδημία, να επιτύχει επί σκηνής.

Το 1986 γιορτάζει την επιτυχία του με την 2η ταινία του, Sid & Nancy, ένα δράμα για ένα ζευγάρι καταραμένων, τον μπασίστα των Sex Pistols, Sid Vicious και την groupie, Nancy Spungen.

Eίναι βασανιστικό να παρακολουθείς μια ταινία για την αυξανόμενη τρέλα για δύο εξαιτίας των ναρκωτικών, όμως δεν μπορείς “να πάρεις τα μάτια σου” από αυτά που διαδραματίζονται στην οθόνη. Το ξεχωριστό στην υπόθεση δεν είναι ότι ο νεαρός Όλντμαν είναι πανομοιότυπος με τον μουσικό που τελεί υπό σύγχυση, αλλά το ότι ο Gary του προσδίδει μια παιδική αθωότητα και μια ανησυχία, γεγονός που καθιστά αυτό το χρονικό της αυτοκαταστροφής μάλλον συγκινητικό.

Και είτε στο σεξ, είτε στο μεθύσι είτε στη χρήση ηρωίνης ένα είναι σίγουρο: το χτένισμα punk είναι πάντα στη θέση του.

Ποιος ξέρει τι άλλο θα είχε συμβεί στον Όλντμαν, ο οποίος είπε ότι δεν του αρέσει καθόλου αυτή η ταινία… Ίσως να γινόταν ένας από εκείνους τους σπουδαίους Σαίξπηρ-Μίμους τύπου Mark Rylance, με περιστασιακές επισκέψεις στα μεγάλα σινεμά. Αλλά η κινηματογραφική «επαγγελματική του κάρτα» Sid & Nancy τον καθόρισε στο να ενσαρκώνει ακραίους ρόλους.

 

Θρυλική Σκηνή: Ο Γκάρι Όλντμαν ως Drexl Spivey στο True Romance (1993)

Αφού στις αρχές των 90’s είχε μετακινηθεί προς στο Χόλυγουντ, δικαίωσε τη φήμη του ως «Crazy Gary», ιδιαίτερα στην δεκάλεπτη εμφάνισή του στο «True Romance» του Tony Scott το 1993, όπου με ογκώδη ράστα – χαίτη μιμείται μέσω της συμπεριφοράς του και της χρήσης slang γλώσσας ένα μαύρο μαφιόζο.

Ο Όλντμαν φημίζεται για το ταλέντο του στις μιμήσεις κι ακόμη και οι απλές μιμήσεις του στις εμφανίσεις του έχουν τέτοια ένταση που, ανεξάρτητα για ποιο χαρακτήρα μιλάμε, έχουν επιτυχία. Στο πολιτικό θρίλερ «JFK» του Oliver Stone εμφανίζεται ως ο άκακος Lee Harvey Oswald Gaensehaut, ενώ στο ρομαντικό έπος “Immortal beloved” (1994, σκηνοθεσία  Bernard Rose), κυριαρχεί κυρίως το σάστισμα, όταν τον βλέπουμε ως  Ludwig Van Beethoven: καθώς ο Μπετόβεν χτενίζεται κι ετοιμάζεται, μοιάζει με αυτά τα δαιμονικά του μάτια ως η καρικατούρα της μεγαλοφυίας.

Δράκουλας (1992)

Ο Όλντμαν έχει αναγνωριστεί παγκοσμίως ως ο εξελιγμένος κακοποιός, πρωταρχικά χάρη στον εικονομάχο σκηνοθέτη Luc Besson. Στην ταινία «Leon – ο Eπαγγελματίας» (1994) είναι ένας συναρπαστικός μανιακός δολοφόνος, μόνιμα περιπλανώμενος.

Στην ταινία «Το Πέμπτο Στοιχείο» (1998), ως  έμπορος όπλων με το όνομα  Zorg, με γενάκι σαν τον Χίτλερ και ντυμένος με κοστούμια του Gaultier, υπερβαίνει οριστικά τα όρια τείνοντας προς την Παρωδία: είναι ο δικός του μοναδικός σπουδαίος ρόλος κλόουν.

Ο Γκάρι Όλντμαν ως  Jean – Baptiste Emanuel Zorg στο “Πέμπτο Στοιχείο” (1997)

Μετά από αυτό, χάνεται για λίγο από τα φώτα της δημοσιότητας με εξαίρεση τη συμμετοχή του στην προσαρμογή του μυθιστορήματος «Hannibal» σε ταινία από τον Ridley Scott (2001), στην οποία εμφανίζεται, τρομακτικά παραμορφωμένος, ως ο ψυχοπαθής Mason Verger.

O Όλντμαν κάνει δυναμικό come-back το 2004 με τις ταινίες «Harry Potter» και προκαλεί το φθόνο των ανερχόμενων Βρετανικών μίμων, αλλά και άλλων μεγάλων ονομάτων της νεότερης γενιάς: όπως πάντα έχει το ρόλο του δεύτερου σκοτεινού ήρωα (μετά τον Δάσκαλο Snape) του Σύμπαντος του Potter, αυτόν του Sirius Black

Από τότε αρχίζει η μέχρι και σήμερα σταθερή «κλασική» φάση, κατά την οποία ο Όλντμαν για πρώτη φορά «σπάει» την εικόνα του “ήρωα” που ο κόσμος είχε γι’ αυτόν και απροσδόκητα γίνεται μόνιμος φιλοξενούμενος στα πιο πολύ-αναμενόμενα blockbusters της τελευταίας δεκαετίας.

Έτσι, κλέβει την παράσταση στο σκηνοθετημένο από τον Christopher Nolan Batman – θέαμα (BATMAN BEGINS, THE DARK KNIGHT, THE DARK KNIGHT RISES) ως Commisioner Gordon, ακριβώς μέσα από τον μινιμαλισμό που διακατέχει έναν θεατρικό πρωταγωνιστή, όπως είναι ο Γκάρι.

Έτσι πρέπει να κάνεις, σαν να είσαι ένας τύπος που βαριέται, αλλά χωρίς να ερμηνεύεις με τρόπο βαρετό για τους άλλους“, ήταν η δήλωση για το καλύτερο μέχρι τώρα φιλμ του Όλντμαν, “Κι ο Κλήρος Έπεσε στον Σμάϊλι” (2011), ένα remake του διάσημου μυθιστορήματος του John le Carré. Ο Όλντμαν πλησίασε ως Smiley τα σεβαστά βήματα του Sir Alec Guinness. Και δημιούργησε τη δική του εκδοχή ενός αυτοτελούς, μοναχικού ατόμου που κάποτε ήταν ένας αδίστακτος δολοφόνος και τώρα βρίσκεται στο γραφειοκρατικό λαβύρινθο της μυστικής υπηρεσίας κι αναλαμβάνει να ξετρυπώσει ένα “τυφλοπόντικα”. Το διαπεραστικό του βλέμμα καλύπτεται κι εδώ πίσω από τα γυαλιά του. Όμως, σαν μια ήσυχη παρουσία στο παρασκήνιο, «σαν μια λεοπάρδαλη στη ζούγκλα», έτσι ο σκηνοθέτης Tomas Alfredson τον φέρνει,  όπως ο αέρας που μαστιγώνει. Το θρίλερ, το οποίο επί της ουσίας είναι ένα ατμοσφαιρικό θεατρικό έργο για μικρό θέατρο, απέτυχε λόγω της σταδιακής υποτιμήσεως του από το κοινό. Αλλά ο Όλντμαν πήρε τελικά μια υποψηφιότητα για Όσκαρ.              

Η αλλαγή του ταραχοποιού σε σταθεροποιητικό στοιχείο και σε υπεύθυνο για την τήρηση της τάξης βρίσκει τώρα την αποθέωση της στην ενσάρκωση του Τσόρτσιλ στην ταινία «Η πιο σκοτεινή ώρα», μια ταινία που αποτελεί και πάλι μια γιορτή των καλλιτεχνών μακιγιάζ. Ο αδύνατος Γκάρι φαντάζει αρχικά ως μια αποτυχημένη επιλογή στο να ενσαρκώσει τον εύσωμο Churchill. Αλλά πραγματικά, ποιος θα μπορούσε να υποδυθεί τον ρόλο αυτού του πολιτικού, τον οποίο οι σύγχρονοί του αποκαλούσαν «λοξό πουλί», καλύτερα από τον Γκάρι Όλντμαν, τον φημισμένο για τις τρομερές του ερμηνείες;

Μετάφραση : Ντίμη Θεοδωράκη – Πηγή: Περιοδικό Εpd Film (by Birgit Roschy) – 1.2018

 

Ο Γκάρι Όλντμαν και η Κρίστιν Σκοτ Τόμας στην “Πιο Σκοτεινή Ώρα”