“Το διάλειμμα είναι μια ανταμοιβή για καλές επιδόσεις κι όχι για την κακή συμπεριφορά”

 

Τα τετρακόσια χτυπήματα (Les Quatre Cents Coups) είναι δραματική κινηματογραφική ταινία που κυκλοφόρησε αρχικά στη Γαλλία το 1959 και στην Ελλάδα το 2002. Αποτελεί μία από τις χαρακτηριστικές ταινίες του Γαλλικού Νέου Κύματος (French New Wave), καθώς έχει πολλά από τα γνωρίσματά του. Το σενάριο επιμελήθηκε ο Φρανσουά Τρυφώ και ο Marcel Moussy ενώ την σκηνοθεσία ανέλαβε ο Φρανσουά Τρυφώ.

Ο Αντουάν Ντουανέλ, 13 χρονών, ζει στο Παρίσι με τους γονείς του, οι οποίοι δεν ασχολούνται καθόλου μαζί του. Ο πατέρας του, επιφανειακός άνθρωπος, υπομένει τις απιστίες της γυναίκας του και αποφεύγει την επικοινωνία με το γιο του. Ο Αντουάν δεν αντέχει την αυταρχική συμπεριφορά των δασκάλων του και θέλει να ξεφύγει πηγαίνοντας στη θάλασσα. Όταν συλλαμβάνεται, καθώς επιστρέφει μια γραφομηχανή που έκλεψε από τον πατέρα του, κλείνεται σε αναμορφωτήριο, απ’ όπου και δραπετεύει για τη θάλασσα.

Ένα βρώμικο, απρόσωπο Παρίσι με τον Πύργο του Άιφελ, στέγες, αποθήκες, δρόμους μας παρουσιάζει ο Τρυφώ. Εξίσου φτωχική και μέσα στην  κακομοιριά παρουσιάζεται και η οικογενειακή πλευρά της ζωής του Αντουάν. Οι μεγάλοι χαρακτηρίζονται, όπως και στο σχολείο, από επιθετική αυταρχικότητα. Ο Αντουάν ζει μέσα σ’ ένα εχθρικό κόσμο.

Εξαναγκασμός και φυγή, προβλήματα που παρουσιάζει ο Τρυφώ σε κάποιες σκηνές ως αντιπροσωπευτικά όλων των παιδιών αυτής της ηλικίας. Η ιστορία των “τετρακοσίων χτυπημάτων” δεν είναι αυτοβιογραφική με την απλή έννοια. Ο Τρυφώ είχε την ηλικία του Αντουάν το 1945. Στα 16 του μπήκε σ’ ένα ίδρυμα για δύσκολα παιδιά, απ’ όπου τον έσωσε ο Αντρέ Μπαζέν. Η θάλασσα έχει και προσωπική σημασιοδότηση: ο Τρυφώ έχει την ελευθερία να κάνει ταινίες σύμφωνα με το δικό του αισθητικό κριτήριο.

Η ταινία είχε πολλές προτάσεις βράβευσης και κατέκτησε και πολλά βραβεία, όπως το “Βραβείο Καλύτερου Σκηνοθέτη” στο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου Καννών, το βραβείο OCIC, και η υποψηφιότητα για Χρυσό Φοίνικα (Palme d’Or). Ακόμη, προτάθηκε για Όσκαρ “Καλύτερου Σεναρίου” το 1960. Το έργο πούλησε 4.092.970 εισιτήρια στη Γαλλία, με αποτέλεσμα να γίνει η πιο επιτυχημένη ταινία του Τρυφώ, στην γενέτειρά του[5].

Είναι παγκοσμίως αναγνωρισμένη ως μία από τις καλύτερες γαλλικές ταινίες στην ιστορία του κινηματογράφου, και το 2011, κριτικοί του Sight & Sound, την κατέταξαν στην 39η θέση των καλύτερων ταινιών που προβλήθηκαν ποτέ.